در خصوص فرق حق سرقفلی باکسب و پیشه نیاز به وکیل دارید میتوانید با شماره02177719337 یا شماره 09123439500 تماس بگیرید . دقت کنید فقط در ساعات اداری قادر به پاسخگویی هستیم
در خصوص فرق حق سرقفلی باکسب و پیشه نیاز به مشاوره حقوقی دارید میتوانید با شماره02177719337 یا شماره 09123439500 تماس بگیرید . دقت کنید فقط در ساعات اداری قادر به پاسخگویی هستیم

حق سرقفلی و حق کسب و پیشه در عرف و بین مردم ، معمولاً در کنار هم و بصورت یکجا به کار برده می شود ولی در حقیقت این دو ، باهم تفاوت هایی ، به شرح ذیل دارند که داود چشمی نویسنده کتاب حق کسب و پیشه و سرقفلی به زبان ساده در این مقاله به شرح فرق حق سرقفلی با کسب و پیشه میپردازد.

سابقه تاریخی حق سرقفلی:

عنوان حق سرقفلی برای اولین بار در قانون روابط موجر و مستأجر مصوب 1376 بکار برده شده عنوان حق کسب و پیشه در قانون روابط موجر و مستأجر مصوب 1356 بدون ذکر تعریف آن صرفا در ماده 18 قانون مرقوم بکار برده شده است.

حق کسب و پیشه و تجارت چیست؟

حقی است که تاجر و کاسب نسبت به محلی پیدا می­کنند . این حق ناشی از تقدم در اجاره ملک، حسن شهرت، جمع آوری مشتری، و رونق کسبی است که بر اثر عملکرد مستاجر محل ملک به وجود آمده است .

در واقع امر حق کسب و پیشه تنها به مستاجر تعلق دارد و صاحب ملک نمی تواند دارای این حق شود .

پیشنهاد ما برای شما:انتقال سرقفلی بدون اجازه مالک توسط مستاجر ،کاملا کاربردی

نحوه تعلق حق کسب و پیشه یا سرقفلی به افراد: 

پس از پرداخت حق سرقفلی از ناحیه مستاجر ، به موجر ، حق سرقفلی برای مستاجر قطعا تثبیت می گردد در اثر فعالیت کسبی مستمر مستاجر و به مرور زمان حاصل می گردد.به عبارتی اگر مستاجر فعالیتی نکند حق کسب و پیشه در ملک برای وی حاصل نمی گردد.

آیا حق سرقفلی و کسب و پیشه قابل توقیف و ضمانت گذاشتن هست.
حق سرقفلی قابل اسقاط و توقیف و ضمانت گذاشتن است. ولی حق کسب و پیشه قابل اسقاط و توقیف و ضمانت گذاشتن نیست ، بطور مثال حق کسب و پیشه را نمی توان در ابتدای عقد اجاره از ناحیه طرفین عقد اجاره اسقاط نمود چرا که حقی که هنوز ایجاد نشده نمی توان اسقاط کرد .(اسقاط ما لم یجب)
حق سرقفلی ولو با تخلف مستأجر ساقط نمی شود ولکن حق کسب و پیشه، بر اثر تخلف مستأجر به شرح مندرج در قانون روابط موجر و مستاجر مصوب سال 56 ( تعدی و تفریط ، تغییر شغل و….) می توان ساقط نمود .

حق سرقفلی ولو بدون رضایت مالک یا مالکین قابلیت انتقال به دیگران را دارد.

ولکن انتقال حق کسب و پیشه منوط به رضایت مالک و یا مالکین است و عدم اخذ رضایت مشارالیها ، موجب تخلف مستاجر و النهایه تخلیه ملک می گردد.

نحوه تعیین قیمت حق سرقفلی با حق کسب و پیشه: 

میزان و مبلغ حق سرقفلی توسط کارشناس ، براساس شرایط ذیل معین می گردد.
-میزان و مبلغ حق سرقفلی پرداختی از ناحیه مستاجر به موجر با توجه به
-موقعیت و شرایط ملک
-کیفیت بنا و تجهیزات بکار برده شده در ملک تعیین می گردد
در صورت عدم توافق موجر و مستاجر در تعیین میزان حق کسب و پیشه ، طبق نظریه کارشناس دادگاه میزان ارزش حق سرقفلی قابل تخمین است
لازم به ذکر است کارشناس در صورت وجود حق سرقفلی علاوه بر حق کسب و پیشه ، قیمت بیشتری برای ملک در نظر می گیرد میزان و مبلغ حق کسب و پیشه توسط کارشناس براساس …
-نوع کسب و شغل مستاجر و فعالیت تجاری
-مدت عقد اجاره
-میزان جذب مشتری
-شهرت کسب و کار مستاجر

در صورت عدم توافق موجر و مستاجر در تعیین میزان حق کسب و پیشه ، طبق نظریه کارشناس دادگاه میزان ارزش حق کسب و پیشه قابل تخمین است .

البته تفاوت ها دیگری هم به غیر از موارد مندرج در بالا وجود داشته که صرفا به ذکر تعدادی از موارد مهم آن بسنده نموده ایم.

در ادامه بخوانید:صلح سرقفلی چیست ؟نمونه سند صلح نامه-صفر تا صد صلح سرقفلی

سرقفلی در چه مواردی تعلق می گیرد؟

هرگاه مالک، ملک تجاری خود را به اجاره واگذار کند می تواند مبلغی به عنوان سرقفلی از مستأجر دریافت کند و مستأجر می تواند در طول مدت اجاره برای واگذاری حق خود مبلغی را از موجر یا مستأجر دیگر به عنوان سرقفلی دریافت کند مگر آنکه در ضمن حق اجاره حق انتقال به غیر از وی سلب شده باشد.

تبصره الف: چنانچه مالک سرقفلی نگرفته باشد و مستأجر با دریافت سرقفلی ملک را به دیگری واگذار کند، هنگام تخلیه مستأجر حق مطالبه سرقفلی به قیمت عادلانه روز را دارد.

ماده ۷: هرگاه ضمن عقد اجاره شرط شود تا زمانی که عین مستأجره در تصرف مستأجر باشد، مالک حق افزایش اجاره بها و تخلیه عین مستأجره را نداشته باشد و متعهد شود که هرساله عین مستأجره را به همان مبلغ به او واگذار کند. در این صورت مستأجر می تواند از موجر یا مستأجر دیگر مبلغی به عنوان سرقفلی برای حقوق خود دریافت کند.

همچنین هرگاه ضمن عقد اجاره شرط شود که مالک عین مستأجره را به غیر مستأجر اجاره ندهد و هر ساله آن را به اجاره متعارف به مستأجر متصرف واگذار کند، مستأجر می تواند برای دریافت حقوق خود یا تخلیه محل مبلغی را به عنوان سرقفلی مطالبه کند.

مقایسه حق کسب و پیشه و تجارت با حق سرقفلی:

  • حق سرقفلی به موجب ماده ۶ قانون روابط موجر و مستأجر مصوب سال ۱۳۷۶و منابع معتبر فقهی عبارت از مال یا مبلغی است که مستأجر در ابتدای انعقاد قرار داد اجاره به موجر می دهد و با پرداخت این مبلغ استحقاق دریافت معادل عادلانه آن را در زمان تخلیه پیدا می­کند ولی حق کسب و پیشه و تجارت در حقیقت عبارت است از آن کسب شهرت و رونقی است که در ملک به واسطه اقدام مستأجر به وجود آمده است؛چه مستأجر مال یا وجهی به موجر داده یا نداده باشد.
  • حق کسب و پیشه و تجارت تدریجی و به مرور حاصل می­شود و ممکن است اصلاً چنین حقی به وجود نیاید. به عبارت دیگر، احتمال دارد چنین حقی حاصل شود و بستگی به عمل مستأجر دارد.حال آنکه حق سرقفلی قطعی است و به محض پرداخت مبلغ یا مال از سوی مستأجر به موجر به وجود می­آید.
  • میزان و مقدار حق سرقفلی مشخص است؛ ولی میزان و مقدار حق کسب، پیشه و تجارت قابل محاسبه و پیش بینی نیست و ممکن است موجر به طریق صحیح در پایان عقد اجاره به واسطه وقوع تخلفی از جانب مستأجر به طور کل ساقط شود یا اصلاً چنین حقی حاصل نگردد.
  • حق سرقفلی قابل اسقاط است؛ زیرا با پرداخت مبلغی از طرف مستأجر محقق می­شود؛ هرچند برخی بر این عقیده هستند که با انعقاد عقد سبب ایجاد شده و شرط استحقاق، حسن شهرت است.
  • حق سرقفلی قابل توقیف است؛ ولی حق کسب و پیشه قابل توقیف نیست.
  • حق سرقفلی قابل ضمان است؛ ولی حق کسب و پیشه قابلیت ضمان را ندارد.
  • حق سرقفلی قابل واگذاری و انتقال به غیر است؛ ولی حق کسب و پیشه قابل واگذاری به غیر نیست، مگر به موجب درخواست تجویز انتقال منافع و صدور حکم در این خصوص و یا تفویض انتقال به غیر.
  • حق سرقفلی با تخلف ساقط نمیشود ولی حق کسب و پیشه به صرف تحقق تخلف ساقط میگردد.
  • حق کسب و پیشه و تجارت دارای ۲ نوع است: حق کسب و پیشه موضوع قانون روابط موجر و مستأجر که اختصاص به مستأجر دارد و حق کسب و پیشه موضوع تبصره ۳ ماده ۵ لایحه قانونی نحوه خرید و تملیک اراضی و املاک برای اجرای برنامه های عمومی، عمرانی و نظامی چنان که در تبصره مزبور ملاحظه می­گردد به جای کلمه مستأجر یا مستأجران، کلمه اشخاص آورده شده که اعم از مستأجر و مالک است و از این لحاظ با حق کسب و پیشه مذکور در قانون روابط موجر و مستأجر متفاوت است.
  • حق سرقفلی ذاتاً قابل اسقاط، توقیف، ضبط و حتی ضمان است؛ اما در مورد حق کسب و پیشه این موارد مصداق ندارد. سرقفلی به مالک پرداخت می­شود نه به مستأجر اول و همچنین شهرت تجاری و رونق کسبی و اعتبار صنفی خلاف حق کسب و پیشه در سرقفلی تأثیری ندارد و مالک می­تواند سرقفلی را نگیرد و ملک خود را اجاره دهد؛ ولی نمی­تواند بعداً از مستأجر سرقفلی مطالبه کند که این موارد در حق کسب و پیشه و تجارت مطرح نیست.

نکته مهم در این باب حق سرقفلی:

برابر ماده 18 قانون روابط موجر و مستأجر مصوب سال 1356، میزان حق کسب و پیشه و تجارت ، بر مبنای اصول و ضوابط خاص از جمله آیین نامه ی که از طرف وزارتخانه ی دادگستری و سازمان مسکن و شهرسازی تهیه و به تصویب کمیسیون های مربوط مجلسین می رسد تعیین می گردد .

یک سوال جزئی درباره فرق حق سرقفلی باکسب و پیشه دارید ؟ در بخش دیدگاه ها بپرسید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

در ادامه این مقالات را نیز بخوانید

مشاوره حقوقی تلفنی 09123439500

توجه !

اگر در خصوص فرق حق سرقفلی باکسب و پیشه نیاز به وکیل یا مشاوره حقوقی دارید

وکلا و مشاورین حقوقی گروه وکلای حکمت در زمینه میتوانند به شما کمک کنند.کافیست تماس بگیرید.

اگر با موبایل این صفحه را میبینید برای تماس مستقیم کافیست روی دکمه های بالا کلیک کنید.