موانع ازدواج در حقوق ایران

موانع نکاح اموری هستند که عدم آنها در نکاح شرط است و وجود آنها مانع صحت ازدواج می شود .

این موانع عبارتند از : (موانع ازدواج در حقوق ایران)

شوهر داشتن ، داشتن چهار زن دائم ، عده زن ، قرابت در حدود معین ، مطلقه بودن به سه طلاق و نه طلاق ، کفر ، لعان و احرام ( موانع ازدواج در حقوق ایران) 

۱-شوهر داشتن

شوهر داشتن زن یکی از موانع نکاح است . ( موانع ازدواج در حقوق ایران ) 

شوهر داشتن مانع نکاح است و زن شوهر دار نمی تواند بار دیگر ازدواج کند .

تعدد شوهر بر خلاف نظم عمومی و اخلاق حسنه و موجب اختلاط نسل است .

بر طبق ماده ۱۰۵۰ قانون مدنی :

« هر کس زن شوهر دار را با علم به وجود علقه زوجیت و حرمت نکاح و یا زنی را که در عده طلاق یا در عده وفات است ، با علم به عده و حرمت نکاح ،  برای خود عقد کند ، عقد باطل و آن زن مطلقاً بر آن شخص حرام موبد می شود . »

بنابراین اگر کسی زن شوهرداری را با علم به وجود رابطه زوجیت و حرمت نکاح برای خود عقد کند، این ازدواج هم باطل و هم موجب حرمت ابدی است؛ یعنی دیگر هیچ‌گاه، حتی پس از انحلال نکاح، آن مرد نمی تواند با این زن ازدواج کند.

همچنین طبق ماده ۱۰۵۴ قانون مدنی زنا با زن شوهر دار نیز موجب حرمت ابدی می شود ؛ یعنی پس از انحلال نکاح به یکی از علل قانونی مانند طلاق و فوت ، نیز زن نمی تواند با زانی ازدواج کند .

۲-داشتن چهار زن دائمی

در حقوق اسلامی تعدد زوجات به چهار زن دايمی محدود شده و استیفاء عدد از موانع نکاح به شمار آمده است.

استیفاء در لغت به معنی کامل گرفتن است و استیفاء عدد در اصطلاح فقهی آن است که مرد چهار زن دايم داشته باشد؛ در این صورت نمی تواند زن پنجمی به عقد دايمی بگیرد.

۳-عده زن

در عده بودن زن یکی از موانع ازدواج به شمار می آید.

تعریف ماده ۱۱۵۰ قانون مدنی در رابطه با عده :

«عده عبارت است از مدتی که تا انقضای آن زنی که عقد نکاح  او منحل شده است نمی تواند شوهر دیگر اختیار کند.»

عده دارای اقسام محتلفی از جمله عده وفات و عده طلاق است که در مقالات بعدی بطور مفصل و مجزا به توضییح آن می پردازیم .

                                                                                موانع ازدواج در حقوق ایران

وکیل ( برای گرفتن وکیل کلیک کنید . )

مشاوره حقوقی ( برای گرفتن راهنمایی و مشاوره حقوقی کلیک کنید . )

داود چشمی 

۴-قرابت در حدود معین

قرابت ( خویشاوندی ) اعم از نسبی ، سببی و رضاعی در پاره ای از درجات ، مانع نکاح است .

محارم بر سه دسته اند:محارم نسبی، محارم سببی،و محارم رضاعی

۴-۱محارم نسبی: ماده ۱۰۴۵ قانون مدنی در این باره می گوید:

نکاح با اقارب نسبی ذیل ممنوع است:

۱-نکاح با پدر و اجداد و مادر و جدات هر قدر که بالا برود.

۲-نکاح با اولاد هر قدر که پایین بیاید.

۳-نکاح با بردار و خواهر و اولاد آنها تا هر قدر که پایین برود.

۴-نکاح با عمات (عمو و عمه ) و خالات (خاله و دایی) خد و عمات و خالات پدر و مادر و اجداد و جدات

۴-۲محارم سببی : بر اساس مواد ۱۰۴۷ تا ۱۰۴۹ قانون مدنی، نکاح بین خویشان سببی ذیل ممنوع است .

بین مرد و مادر و جدات زن حتی بعد از انحلال ازدواج (بند ا ماده ۱۰۴۷ )

بین مرد و زنی که سابقاً زن پدر و یا زن یکی از اجداد یا زن پسر یا زن یکی از احفاء (فرزندزادگان ) او بوده است.(بند ۲ ماده مذکور)

بین مرد و اناث از اولاد زن ، از هر درجه که باشند مشروط بر اینکه بین زن و شوهر نزدیکی واقع شده باشد.(بند ۳ ماده ۱۰۴۷)

بین مرد و خواهر زن، مگر بعد از انحلال ازدواج با آن زن . ماده ۱۰۴۸ قانون مدنی در این باره می گوید: «جمع بین دو خواهر ممنوع است، اگر چه به عقد منقطع باشد»

بین مرد و دختر برادر زن یا دختر خواهر زن، مگر با اجازه زن. (ماده ۱۰۴۹ قانون مدنی)

۴-۳محارم رضاعی: اگر کودکی، شیر غیر مادر خود را با شرایط خاصی بنوشد، به آن زن (دایه) و بستگان او محرم می شوند که به آن محرم رضاعی یا شیری گفته می شود.

۵-مطلقه بودن به سه طلاق و نه طلاق

طبق ماده ۱۰۵۷ قانون مدنی :

 «زنی که سه مرتبه متوالی زوجه یک نفر بوده و مطلقه شده،بر آن مرد حرام می شود مگر اینکه به عقد دائم به زوجیت مرد دیگری درآمده و پس از وقوع نزدیکی با او. به واسطه طلاق یا فسخ یا فوت، فراق حاصل شده باشد.»

بنابراین مردی که سه مرتبه متوالی زنی را طلاق داده ، اعم از اینکه طلاق بعد از رجوع در ایام عده یا پس از نکاح جدید واقع شده باشد، نمی تواند از نو با او ازدواج کند .

ماده ۱۰۵۸ قانون مدنی در نه طلاق آورده است :

«زن هر شخصی که به نه طلاق که شش تای آن عدی است مطلقه شده باشد،بر آن شخص حرام موبد می شود»

      موانع ازدواج در حقوق ایران

۶-کفر

کفر عبارت است از ناباوری به اسلام و کافر کسی است که به یکی از اصول اسلام یا یکی از ضروریات آن اعتقاد نداشته باشد.

قانون مدنی نکاح زن مسلمان را با مرد غیر مسلمان ممنوع کرده است.

۷- لعان

لعان در لغت به معنی ناسزا گفتن و نفرین کردن به یکدیگر است و در اصطلاح حقوقی آن است که زن و شوهر با سوگندهای ویژه ای یکدیگر را تخطئه کنند.

 لعان هنگامی تحقق می یابد که شوهر به زن نسبت زنان دهد، یا فرزندی را که زن به دنیا آورده است از خود نفی کند.

۸-احرام

احرام در لغت به معنی منع و احرام کردن است و در اصطلاح فقهی حالتی است که زائر خانه خدا با انجام تشریفات مذهبی و پوشیدن جامه حاص اعمال حج را آعاز می کند .

ماده ۱۰۵۳ قانون مدنی در این زمینه می گوید:

«عقد در حال احرام باطل است و با علم به حرمت موجب حرمت ابدی است .»

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بیست + 19 =